{"id":103,"date":"2026-07-04T15:50:57","date_gmt":"2026-07-04T12:50:57","guid":{"rendered":"https:\/\/paparazzimagazin.com.tr\/?p=103"},"modified":"2026-07-04T15:50:58","modified_gmt":"2026-07-04T12:50:58","slug":"100-yillik-kaliplar-yeniden-iz-birakiyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/paparazzimagazin.com.tr\/100-yillik-kaliplar-yeniden-iz-birakiyor\/103\/","title":{"rendered":"100 y\u0131ll\u0131k kal\u0131plar yeniden iz b\u0131rak\u0131yor"},"content":{"rendered":"<p> Basmane\u2019ye ad\u0131n\u0131 veren basmac\u0131l\u0131k gelene\u011fi yeniden canland\u0131. Ah\u015fap bask\u0131 kal\u0131plar\u0131yla kuma\u015flara desen basan \u00e7ocuklar, Avrupa\u2019n\u0131n y\u0131llarca s\u0131rr\u0131n\u0131 \u00e7\u00f6zmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 \u0130zmir k\u0131rm\u0131z\u0131s\u0131n\u0131n hik\u00e2yesiyle tan\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>Bir zamanlar \u0130zmir&#8217;in ticaret hayat\u0131na y\u00f6n veren, Avrupa&#8217;n\u0131n s\u0131rr\u0131n\u0131 \u00e7\u00f6zmek i\u00e7in pe\u015fine d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc \u0130zmir K\u0131rm\u0131z\u0131s\u0131 renginin \u00fcretildi\u011fi Basmane&#8217;de, y\u00fcz y\u0131ll\u0131k bir gelenek yeniden hayat buluyor. \u0130zmir B\u00fcy\u00fck\u015fehir Belediyesi taraf\u0131ndan tarihi Fatma Mustafa Hasdemir Kona\u011f\u0131\u2019nda kurulan Basma Kal\u0131p Deneyim At\u00f6lyesi\u2019nde \u00e7ocuklar, kente ad\u0131n\u0131 veren basmac\u0131l\u0131k k\u00fclt\u00fcr\u00fcyle tan\u0131\u015f\u0131yor. K\u00fclt\u00fcrel Miras\u0131n Y\u00f6netimi ve Tan\u0131t\u0131m\u0131 \u015eube M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc\u2019nde g\u00f6rev yapan heykelt\u0131ra\u015f Caner \u00c7oban\u2019\u0131n geleneksel teknikle \u00fcretti\u011fi ah\u015fap kal\u0131plar ile kuma\u015flara desen basan \u00e7ocuklar hem e\u011fleniyor hem de Avrupa\u2019n\u0131n bir d\u00f6nem pe\u015fine d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc \u0130zmir k\u0131rm\u0131z\u0131s\u0131n\u0131n hik\u00e2yesini \u00f6\u011freniyor. Hikaye ise yine ayn\u0131 m\u00fcd\u00fcrl\u00fck b\u00fcnyesinde g\u00f6rev yapan restorat\u00f6r B\u00fc\u015fra Kaya taraf\u0131ndan masalla\u015ft\u0131r\u0131larak \u00e7ocuklara anlat\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<p><strong>\u00c7ocuklarla ba\u015flayan yolculuk<\/strong><\/p>\n<p>\u0130zmir B\u00fcy\u00fck\u015fehir Belediyesi Kent Tarihi ve Tan\u0131t\u0131m\u0131 Dairesi Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131\u2019na ba\u011fl\u0131 K\u00fclt\u00fcrel Miras\u0131n Y\u00f6netimi ve Tan\u0131t\u0131m\u0131 M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc taraf\u0131ndan y\u00fcr\u00fct\u00fclen proje, Sosyal Hizmetler Dairesi Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131, Kad\u0131n ve Aile Hizmetleri Dairesi Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131, K\u00fclt\u00fcr ve Sosyal \u0130\u015fler Dairesi Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131, T\u00fcrk Kad\u0131nlar Birli\u011fi \u0130zmir \u015eubesi ve \u0130zmir Kalk\u0131nma Ajans\u0131 i\u015f birli\u011fiyle hayata ge\u00e7iriliyor.<\/p>\n<p>K\u00fclt\u00fcrel Miras\u0131n Y\u00f6netimi ve Tan\u0131t\u0131m\u0131 \u015eube M\u00fcd\u00fcr\u00fc Ay\u015feg\u00fcl G\u00fcng\u00f6ren, Basmane\u2019ye ad\u0131n\u0131 veren basmac\u0131l\u0131k gelene\u011fini yeniden g\u00fcncel ya\u015famla bulu\u015fturmak amac\u0131yla yola \u00e7\u0131kt\u0131klar\u0131n\u0131 belirtti. Tarihi bir kona\u011f\u0131n i\u00e7erisinde olu\u015fturulan deneyim at\u00f6lyesinde \u00e7ocuklar\u0131 k\u00fclt\u00fcrel mirasla do\u011frudan bulu\u015fturduklar\u0131n\u0131 ifade eden G\u00fcng\u00f6ren, \u201cBir k\u00fclt\u00fcr miras\u0131n\u0131 ya\u015fatman\u0131n en etkili yolu onu deneyimlemekten ge\u00e7iyor. \u00c7ocuklar dokunarak, hissederek ve \u00fcreterek \u00f6\u011freniyor. Bu nedenle \u00e7al\u0131\u015fmalara \u00f6zellikle \u00e7ocuklarla ba\u015flad\u0131k. \u00c7ocuklar\u0131n heyecan\u0131 annelere ve ailelere de ula\u015f\u0131yor. \u015eimdiden yeti\u015fkinlere y\u00f6nelik \u00e7al\u0131\u015fmalar i\u00e7in talepler almaya ba\u015flad\u0131k. Yak\u0131n zamanda farkl\u0131 ya\u015f gruplar\u0131na y\u00f6nelik etkinlikler de d\u00fczenlemeyi planl\u0131yoruz. At\u00f6lye \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ise ilk olarak meslek y\u00fcksekokulu \u00f6\u011frencileriyle ba\u015flad\u0131. \u00d6nce \u00f6\u011frencilerle \u00e7al\u0131\u015farak bu k\u00fclt\u00fcr\u00fcn nas\u0131l aktar\u0131labilece\u011fini g\u00f6zlemledik. Daha sonra \u00e7ocuklarla devam ettik. \u015eimdi ise bu deneyimlerden yola \u00e7\u0131karak \u0130zmir\u2019e \u00f6zg\u00fc yeni tasar\u0131mlar\u0131n ve \u00fcretimlerin ortaya \u00e7\u0131kabilece\u011fini g\u00f6r\u00fcyoruz\u201d ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n<p><strong>Tarihi kal\u0131plar yeniden hayat buluyor<\/strong><\/p>\n<p>At\u00f6lyede kullan\u0131lan bask\u0131 kal\u0131plar\u0131 da \u0130zmir\u2019in k\u00fclt\u00fcrel haf\u0131zas\u0131n\u0131n \u00f6nemli par\u00e7alar\u0131n\u0131 olu\u015fturuyor. G\u00fcng\u00f6ren, kullan\u0131lan kal\u0131plar\u0131n b\u00fcy\u00fck b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn \u0130zmirli basma ustas\u0131 Ahmet Hepdo\u011fru\u2019nun at\u00f6lyesinde kullan\u0131lan \u00f6zg\u00fcn \u00f6rneklerden \u00fcretildi\u011fini s\u00f6yledi. Bu kal\u0131plar\u0131n Hepdo\u011fru ailesinin deste\u011fiyle Dokuz Eyl\u00fcl \u00dcniversitesi ar\u015fivine kazand\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten G\u00fcng\u00f6ren, \u201cYakla\u015f\u0131k 100 y\u0131ll\u0131k ge\u00e7mi\u015fe sahip bu kal\u0131plar, \u0130zmir\u2019in \u00fcretim k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc anlatan \u00e7ok k\u0131ymetli miraslar. Bug\u00fcn onlar\u0131 yeniden kullanarak ge\u00e7mi\u015fle gelecek aras\u0131nda bir k\u00f6pr\u00fc kuruyoruz. K\u00fclt\u00fcrel miras\u0131n ya\u015famas\u0131 i\u00e7in \u00fcretilmesi gerekiyor. \u00dcretim bir \u00fclkenin kalk\u0131nmas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan da \u00f6nemli. Bu nedenle ge\u00e7mi\u015fteki bilgi ve birikimi bug\u00fcn\u00fcn \u00fcretim anlay\u0131\u015f\u0131yla bulu\u015fturmay\u0131 hedefliyoruz\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n<p><strong>\u00dcniversiteler ve tasar\u0131mc\u0131larla yeni \u00fcretimler hedefleniyor<\/strong><\/p>\n<p>At\u00f6lyenin ilerleyen s\u00fcre\u00e7te daha geni\u015f bir \u00fcretim a\u011f\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015fmesini hedeflediklerini anlatan G\u00fcng\u00f6ren, \u00fcniversiteler, sivil toplum kurulu\u015flar\u0131 ve tasar\u0131mc\u0131larla yeni i\u015f birlikleri planlad\u0131klar\u0131n\u0131 s\u00f6yleyerek, \u201c\u00d6ncelikle insanlar\u0131n buras\u0131n\u0131 tan\u0131mas\u0131n\u0131 ve ya\u015fayan bir deneyim alan\u0131 oldu\u011funu g\u00f6rmesini istiyoruz. \u015eimdi ise bu deneyimlerden yola \u00e7\u0131karak \u0130zmir&#8217;e \u00f6zg\u00fc yeni tasar\u0131mlar ve \u00fcretim modellerinin geli\u015ftirilebilece\u011fini g\u00f6r\u00fcyoruz.\u201d dedi.<\/p>\n<p><strong>Avrupa\u2019n\u0131n pe\u015fine d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc renk: \u0130zmir k\u0131rm\u0131z\u0131s\u0131<\/strong><\/p>\n<p>At\u00f6lyede yaln\u0131zca bask\u0131 teknikleri de\u011fil, \u0130zmir\u2019in d\u00fcnyaca tan\u0131nan tekstil ge\u00e7mi\u015fi de anlat\u0131l\u0131yor. Bunlar\u0131n ba\u015f\u0131nda ise \u201c\u0130zmir k\u0131rm\u0131z\u0131s\u0131\u201d ile ilgili hikaye geliyor. \u0130zmir k\u0131rm\u0131z\u0131s\u0131n\u0131n 19. y\u00fczy\u0131lda Avrupal\u0131lar\u0131n elde etmek i\u00e7in b\u00fcy\u00fck \u00e7aba harcad\u0131\u011f\u0131 \u00f6zel bir renk oldu\u011funu anlatan G\u00fcng\u00f6ren, \u201cBu renk Ege B\u00f6lgesi\u2019nde yeti\u015fen k\u0131z\u0131l k\u00f6k bitkisinden elde ediliyor. Ancak kuma\u015fa uygulanabilmesi i\u00e7in yakla\u015f\u0131k 36 farkl\u0131 i\u015flemden ge\u00e7mesi gerekiyor. Son derece zahmetli bir s\u00fcre\u00e7\u201d dedi.<\/p>\n<p>G\u00fcng\u00f6ren, bir zamanlar Vas\u0131f \u00c7\u0131nar Meydan\u0131&#8217;ndan denize kadar uzanan ve \u00e7evresinde boya at\u00f6lyelerinin bulundu\u011fu Boyac\u0131 Deresi&#8217;ni hat\u0131rlatarak, \u0130zmir k\u0131rm\u0131z\u0131s\u0131n\u0131n bu g\u00fczerg\u00e2hta yer alan at\u00f6lyelerde \u00fcretildi\u011fini s\u00f6yledi. G\u00fcng\u00f6ren, \u201cAvrupa \u00fclkeleri bu rengin s\u0131rr\u0131n\u0131 \u00f6\u011frenebilmek i\u00e7in \u0130zmir\u2019e uzmanlar g\u00f6nderdi. Osmanl\u0131 ar\u015fivleri ve Avrupa kaynaklar\u0131 bunu a\u00e7\u0131k\u00e7a ortaya koyuyor. \u0130zmir k\u0131rm\u0131z\u0131s\u0131 ya da T\u00fcrk k\u0131rm\u0131z\u0131s\u0131 uzun y\u0131llar boyunca uluslararas\u0131 bir marka de\u011feri ta\u015f\u0131d\u0131\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n<p><strong>Bir bardak su i\u00e7in girdiler, at\u00f6lyeden ayr\u0131lmak istemediler<\/strong><\/p>\n<p>At\u00f6lyeye kat\u0131lan 9 ya\u015f\u0131ndaki R\u00fcmeysa Kurt ise etkinlikle tesad\u00fcfen tan\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlatt\u0131. Arkada\u015flar\u0131yla mahallede oyun oynarken tarihi kona\u011f\u0131n \u00f6n\u00fcne geldiklerini s\u00f6yleyen Kurt, \u201cSusam\u0131\u015ft\u0131k. \u0130\u00e7eri girip su istedik. Sonra burada etkinlik oldu\u011funu \u00f6\u011frendik. Bize \u00f6rnekler g\u00f6sterdiler, \u00e7ok ho\u015fumuza gitti\u201d dedi.<\/p>\n<p>Daha \u00f6nce basma kal\u0131p bask\u0131s\u0131n\u0131 hi\u00e7 g\u00f6rmedi\u011fini belirten Kurt, \u201cBurada ilk kez \u00f6\u011frendim. Bask\u0131 yapmay\u0131 \u00e7ok sevdim. Kuma\u015f\u0131n \u00fczerinde \u00e7i\u00e7ek desenleri yapt\u0131m. Yapt\u0131\u011f\u0131m bask\u0131y\u0131 eve g\u00f6t\u00fcr\u00fcp bir yast\u0131k k\u0131l\u0131f\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmek istiyorum. Tekrar gelmek isterim\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n<p><strong>Basmane\u2019nin haf\u0131zas\u0131 gelece\u011fe ta\u015f\u0131n\u0131yor<\/strong><\/p>\n<p>Basmane semti, ad\u0131n\u0131 b\u00f6lgede faaliyet g\u00f6steren basma \u00fcretim at\u00f6lyelerinden al\u0131yor. 18. ve 19. y\u00fczy\u0131llarda \u0130zmir\u2019in ticaret ya\u015fam\u0131nda \u00f6nemli bir yere sahip olan basmac\u0131l\u0131k, kentin Avrupa ile kurdu\u011fu ticari ili\u015fkilerde de \u00f6nemli rol oynad\u0131. B\u00f6lgede faaliyet g\u00f6steren at\u00f6lyeler ve boya \u00fcretim merkezleri, \u0130zmir\u2019i d\u00f6nemin \u00f6nemli tekstil merkezlerinden biri haline getirdi. Bug\u00fcn tarihi Fatma Mustafa Hasdemir Kona\u011f\u0131\u2019nda s\u00fcrd\u00fcr\u00fclen \u00e7al\u0131\u015fmalar ise yaln\u0131zca unutulmaya y\u00fcz tutmu\u015f bir zanaat\u0131 de\u011fil, \u0130zmir\u2019in \u00fcretim haf\u0131zas\u0131n\u0131 da yeni ku\u015faklarla bulu\u015fturuyor. \u00c7ocuklar\u0131n ellerinde yeniden hayat bulan bask\u0131 kal\u0131plar\u0131, Basmane\u2019ye ad\u0131n\u0131 veren k\u00fclt\u00fcr\u00fc gelece\u011fe ta\u015f\u0131yor.<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajans\u0131<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Basmane\u2019ye ad\u0131n\u0131 veren basmac\u0131l\u0131k gelene\u011fi yeniden canland\u0131.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":104,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-103","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kultur-sanat"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/paparazzimagazin.com.tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/103","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/paparazzimagazin.com.tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/paparazzimagazin.com.tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/paparazzimagazin.com.tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/paparazzimagazin.com.tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=103"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/paparazzimagazin.com.tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/103\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":105,"href":"https:\/\/paparazzimagazin.com.tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/103\/revisions\/105"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/paparazzimagazin.com.tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/104"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/paparazzimagazin.com.tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=103"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/paparazzimagazin.com.tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=103"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/paparazzimagazin.com.tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=103"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}